ميزگرد مذهب در سينمای ایران

سینما نمی‌تواند به خودش دروغ بگوید

عکس از: مهدی حسنی
*بحث ما درباره سينما و مذهب است. اما قبل از اينكه وارد چيستي و چرايي اين ماجرا شويم شايد بد نباشد ببينيم شما اصلاً قائل به حضور مذهب در سينما هستيد؟ آيا با وجود نگاه دولتي كه به اين مقوله وجود دارد مي‌توان حرف تازه‌اي زد؟ نگاهي كه باعث واخوردگي مخاطب شده است، مثل اتفاقي كه براي سينماي دفاع مقدس افتاد.
آذري: مذهب يك بار كاملاً معنايي دارد و اين معنا بيشتر از حيث اعتقاد مورد توجه قرار مي‌گيرد. اينكه ما چقدر به مقوله‌اي به نام پرستش اعتقاد داريم. از دين تعاريف بسياري شده اما بحثي كه امروز رواج دارد اين است كه برخي اعتقاد دارند در اين مقوله بايد از «واو» نسبت استفاده كنيم يعني سينما و مذهب. اما خيلي نبايد قائل به واوها بود چون از ماهيت اتفاق ما را دور مي‌كند. پنج كليدواژه در اين مبحث وجد دارد. اول دكترين؛ دكترين موجود در سينما. مثلاً اگر شما در بعضي كارهاي رومن پولانسكي رگه‌هايي از تفكر ديني مي‌بينيد، با آن رگه مشتركي كه در فلان فيلمساز هست و من مايل به نام بردن از او نيستم، اين دكترين موجود بايد مشخص شود. دوم پارادايم‌هاي قائل به اين دكترين هستند. يعني بايد ببينيم چه پارادايم‌ها و سرمشق‌هايي وجود دارد و اين سرمشق‌ها تا چه اندازه مي‌توانند مفيد باشند. مثلاً در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي ما سرمشق‌ها اين است كه فلان فيلمنامه ساخته نشود اين تبديل و تبادل‌ها مي‌تواند هم جاي انكار داشته باشد و هم جاي بحث. سومين مورد كه خيلي هم مهم است اپروج است. نگرش و رويكردي كه در اين زمينه وجود دارد و مي‌تواند ما را به سمت و سويي راهنمايي كند. بعد مي‌رسيم به مدل. الگويي كه قرار است در جامعه پياده شود و در نهايت روش و متدي است كه بايد به كار گرفته شود.
ادامه نوشته

نقد فیلم: ماهی بزرگ

● کارگردان: تیم برتون
● محصول کشور: آمریکا، سال 2003
● بر اساس فیلم‌نامه: جان آگوست و دانیل والانس
● با هنرمندی: ایوان مک جورج، آلبرت فانی  و بیلی کروداپ
● خلا صه داستان: ادوارد بلوم داستان‌های عجیبی می‌خواند و همیشه ذهنش درگیر با این قصه‌ها بوده است و کم کم خود تبدیل به قصه‌گویی ماهر می‌شود، به خصوص داستان‌هایی درباره‌ی ماهی بزرگ که اگر در تنگ کوچک نگهداری شود همان‌قدر می‌ماند، اما با بیشتر شدن فضا می‌تواند چندین برابر گردد.
چند سال بعد ادوارد تبدیل به یکی از محبوب‌ترین جوانان در اپالاما شده است، او فکر می‌کند برای آنکه به ماهی بزرگ تبدیل شود، باید خانه را ترک و دنیا را سیاحت کند. بدین شکل به همراه اتفاقات عجیب سفر دور از ذهن او آغاز می‌شود.
سال‌ها می‌گذرد و او اکنون مردی سالخورده است، همه ادوارد را با داستان‌های باور نکردنی در دوران جوانی خود می‌شناسند، داستان‌های او برای همه جذاب است غیر از ویلیام پسرش که به این علت مدت‌ها پیش او را ترک کرده است. ادوارد بیمار می‌شود و همسرش می‌کوشد تا بار دیگر اعضای خانواده را گرد هم آورد.
ادامه نوشته

روش‌شناسی مطالعات سینمایی

گفت‌وگوي دکتر غلامرضا آذری درباره روش‌شناسی مطالعات سینمایی
تاریخ پژوهش‌های سینمایی حرکتی است از روش‌های کمی به سوی روش‌های کیفی و از سوی روش‌های کیفی به سمت روش های ترکیبی و امروزه به سمت رقمی شدن محض در تحقیقات سینمایی می رویم. در هزاره ی سوم و قرن بیست و یکم، سینما در ابعاد دیجیتالی و رقمی شده و با سرعت نور زیاد دیده می شود. برای قیاس روند تاریخی کاربرد روشهای پژوهشی در مطالعات سینمایی میان ایران و جهان با دکتر «غلامرضا آذری»، استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، گفت‌وگو کردیم تا از زبان ایشان سیر روش‌های پژوهشی را در مطالعات سینمایی را از ابتدا تا به حال مرور کنیم...
ادامه نوشته